Định nghĩa

1. Thành ngữ:
   • Sống một cuộc đời long đong, lận đận, trải qua nhiều gian truân, vất vả: Thành ngữ này dùng để miêu tả một cuộc sống hoặc số phận chịu nhiều thăng trầm, khó khăn, phải trải qua nhiều phen khổ sở, không ổn định.

Ví dụ sử dụng

• Thành ngữ:
  • Cuộc đời của bà cụ ấy thật ba chìm bảy nổi. (Cuộc đời của bà cụ ấy thật long đong, lận đận.)
  • Anh ấy đã trải qua một thời trai trẻ ba chìm bảy nổi trước khi tìm được chỗ đứng vững chắc. (Anh ấy đã trải qua một thời trai trẻ đầy gian truân, vất vả trước khi tìm được chỗ đứng vững chắc.)

Các cách sử dụng nâng cao

• Thành ngữ này thường được dùng để nhấn mạnh sự bấp bênh, không ổn định và những khó khăn chồng chất trong cuộc sống của một người. Nó gợi lên hình ảnh ẩn dụ về một con thuyền chìm nổi giữa biển đời sóng gió.

Biến thể và từ gần giống

• Long đong: (tính từ) phiêu bạt, vất vả, không ổn định.
  • Một kiếp người long đong. (Một kiếp người phiêu bạt, vất vả.)
• Lận đận: (tính từ) gặp nhiều trắc trở, khó khăn trong cuộc sống, đặc biệt là về đường tình duyên hoặc công việc.
  • Đường tình duyên của cô ấy khá lận đận. (Đường tình duyên của cô ấy gặp nhiều trắc trở.)
• Gian truân: (danh từ/tính từ) những điều khổ cực, vất vả; đầy khó khăn, nguy hiểm.
  • Trải qua bao gian truân. (Trải qua bao nhiêu điều khổ cực, vất vả.)

Từ đồng nghĩa

• Thăng trầm: trải qua nhiều lúc lên lúc xuống, nhiều biến cố trong cuộc sống.
• Bể dâu (hoặc "dâu bể"): cuộc đời nhiều biến đổi, đau khổ (xuất phát từ điển tích "bãi bể nương dâu").

Thành ngữ liên quan

• Nổi chìm theo vận nước: số phận gắn liền và chịu ảnh hưởng bởi thời thế, vận mệnh của đất nước.
• Lên thác xuống ghềnh: trải qua nhiều chỗ hiểm trở, khó khăn; cuộc sống nhiều gian nan, trắc trở.

1. Sống long đong, lận đận, gian truân, vất vả, bao phen khổ sở: Cuộc đời ba chìm bảy nổi.